Ik kwam op deze zolderkamer om te schrijven en nog geen uur later belde ze aan dat het zolderraam open stond: of ik dat wel wist. Je weet het maar nooit met de inbraakgolf die de buurt de laatste tijd teistert.

De overbuurvrouw ken ik al mijn hele leven. Ze kwam spontaan een enorme zak drop brengen toen ik een dag schoolziek was: een groter schuldgevoel heb ik nooit meer ervaren. Toen ik geslaagd was voor mijn rijexamen kwam ze stralend de deur uit lopen om me te feliciteren, toen ik mijn eindexamen had gehaald stak ze haast hollend de straat over om me het gevoel te geven alsof ik een lintje van de koningin had gekregen.

Het huis aan de overkant kan ik uittekenen met een gevelbrede bak vol knalrode geraniums; volgens mijn ouders plant ze die al jaren niet meer. Te veel gedoe. De achtertuin die altijd vol bloeiende bloemen stond is een praktisch ingericht grasveld geworden.

Om klokslag half zes sluiten de gordijnen aan de voorzijde van het huis. Drie minuten later zijn ook de gordijnen achter het raam op de eerste verdieping dicht: ze gaat naar bed. De volgende dag zit ze weer op haar stoel en kijkt tv. Ze zit altijd op die ene stoel, de andere was het domein van haar overleden man. Die keek zelf de hele dag tv: cricket en voetbal, en als er geen cricket of voetbal was, keek hij teletekst. De overbuurvrouw liep intussen te redderen in huis. Ze schreef brieven aan vriendinnen of deed secretariaatswerk voor een van de vele kunstclubjes die ze had. Nu kijkt ze misschien ook cricket, vanaf de andere stoel. Of Oprah Winfrey, of Dr. Phil. Rond half vijf heeft ze een bord op schoot. Soms brengt ze het bord naar haar mond om zo haar eten naar binnen te schuiven. Ze kookt dus nog wel.

Als haar twee zoons bellen of ze langs zullen komen met de kleinkinderen, wimpelt ze dat af. “Dan moeten jullie toch weer in de file staan, alsjeblieft niet.” En dan hangt ze weer op. De vormeloze tent die door moest gaan voor rok boven haar pilaren van kuiten, met daarboven frêle gebloemde bloesjes, die draagt ze niet meer. Ze draagt een broek, die iets te kort oogt. Ze droeg nooit een broek. Nooit. Haar fiets, waarmee ze – in die rok – zo graag op stap ging met haar man, staat ongebruikt in de schuur, daar bij het achterommetje.

Nu kijk ik naar buiten en zie door het raam aan de overkant alleen haar pantoffels en twee blote enkels in de verder duistere kamer. De gordijnen zijn open. Ze zit op haar stoel. En ik kijk naar de overkant. Het is al acht uur geweest.

Overkant is a post from Olgajournaal: Voor Al Uw Wijsbescheiden.

In trance is a post from Olgajournaal: Voor Al Uw Wijsbescheiden.

Deze is dus te mooi om aan wie dan ook te sturen.

Twaalf dagen duurt het om via de post een ansichtkaart naar de VS te sturen. Ter vergelijking: als ik nu dezelfde kaart in mijn zak steek en op het vliegtuig stap, kan ik die binnen twaalf úúr persoonlijk bezorgen. Hoe kan dat? Goed, als die kaart bij een overwoekerde schoolbus ergens in de binnenlanden van Alaska moet worden bezorgd, bijvoorbeeld bij Chris van Into The Wild – en het lijkt me dat die best een leuk kaartje had kunnen waarderen – ja, dan kan het even duren. Rekent u even mee? Eerst uit de brievenbus hier in de straat vissen, sorteren in een of ander centrum, naar Schiphol, mee met een vlucht naar keuze, aankomen ergens op een Amerikaans vliegveld, daar weer laten sorteren, dan met een truck of trein naar een kleinere plaats, daar aan een postbode geven, die op pad sturen, dan op het adres van bestemming in de brievenbus werpen. Vooruit, een dag of vier kun je daar wel voor wel uittrekken. Maar het duurt, met een beetje pech, dus twaalf van die dagen. Als je iets meer betaalt, is het ineens de helft sneller: zes dagen. Dan sturen ze je ansichtkaart met een intercity mee, in plaats van met de stoptrein. Of zo.
En dan nog iets: hoe groot je voorraad aan ‘leuke verjaardagskaarten’ ook is, nooit zit er eentje bij die geschikt is voor die ene ontvanger, zodat toch altijd de gang dient worden gemaakt naar de dichtsbijzijnde verjaardagskaartenleverancier, of liever naar de eigenlijk-te-ver-weg-maar-die-heeft-wel-originele-kaartenleverancier om er dan ter plekke achter te komen dat de echte originele kaarten net een tikje te kostbaar zijn om zomaar weg te sturen naar het jarige familielied of de kennis die jou toch nooit gaat bedanken voor de kaart, laat staan de originaliteit of kosten gaat erkennen dan wel op waarde gaat schatten, dus kies je alsnog voor de zouteloze wegwerpfelicitatie met neutraal verkleed huisdier, ballon of slagroomtaart op de voorkant, waar je overigens OOK nog een postzegel bij moet kopen omdat je het velletje dat je een half jaar geleden had gekocht met geen mogelijkheid meer kunt traceren of dat ineens niet meer geldig is wegens wisseling van munteenheid of valuta of posttarieven of privatisering of anderszins verkapt dictatuurgedoe.
Geen wonder dat iedereen zich tot Facebook wendt.
Kortom: verjaardagspost moet nu wel echt uitsterven. Reden dat ik morgen gratis een stapeltje oude wenskaarten kan afhalen bij een koopman op het Waterlooplein en deze zal verknippen tot visitekaartjes. Waar ook nooit iemand naar zal vragen, maar goed.

En nu is het zes uur. Te laat voor het posten van mijn kaart.

Kaartje is a post from Olgajournaal: Voor Al Uw Wijsbescheiden.

Als je stopt met roken, merken mensen het pas als blijkt dat je geen vuurtje bij je hebt. Wie stopt met drinken, ziet in verbijstering opengezakte monden, ontvangt een argwanend “nee, even serieus: je wil toch gewoon een biertje?”, een gestameld “goh, goed zeg”, ongevraagde bijval over zelf ondernomen mislukte onthoudingspogingen, dan wel goedbedoelde gemeenplaatsen als “ja het is ook eigenlijk zo slecht, dat gezuip” of “ik zou ook eens moeten stoppen”, waarop een ferme slok uit een zalig, ijskoud getapt glas bier wordt genomen en een nieuw rondje wordt besteld.
De meer onbevangen mensen zeggen “jezus wat ongezellig” – het enige eerlijke antwoord.

Een rookverbod in de cafés, soit. Roken is ronduit slecht, vies en en onverantwoord, zo hebben we afgesproken, en pogingen en voornemens om het roken te staken zijn dan ook volstrekt salonfähige, terugkerende gespreksonderwerpen – vooral het dénken aan stoppen, of het drie weken volhouden om geen peuk op te steken. Maar ophouden met drinken: ondenkbaar. Ja, soms worden er bewonderende blikken geworpen op die ene moedige krijger, die onomwonden een potje thee bestelt omdat er straks nog gewerkt moet worden, of om een ernstige kater te bezweren. Of voor die zielige, zwangere vriendin – maar die krijgt er tenminste een kind voor terug. Zolang het bij die ene uitzondering blijft, en je geen Bucklerlul bent, kunnen we er nog wel om lachen.

“Je kunt het toch ook leuk hebben zonder drank? Anders is er echt iets mis met je, hoor. Of met je vrienden.” Aldus het adagium van de ontwenningsklinieken. Maar helaas, alcohol is nou eenmaal ‘gezellig’. De fles wijn die het restaurant aanbiedt omdat het zo hard regent, het glaasje prosecco als welkomstaperitief, ontkurkte champagne op de verjaardag, een met veel precisie gecomponeerde cosmopolitan, het likeurtje van het huis, natafelen met een zeldzame fles huisgestookte armagnac, een glas eeuwenoude port bij de unieke blauwschimmelkaas, een neutje uit de heupfles na het schaatsen, een biertje om de brainstorm op gang te helpen, een behaaglijk glas rode wijn op de late zondagmiddag, ja zelfs kabeljauwfilet hoort in witte-wijnsaus.

Je kunt kort zijn over hoe onzinnig en overbodig alcohol eigenlijk is, hoe onnodig; iedereen weet dat het kleine beetje extra lol amper opweegt tegen de gevolgen die we nu eenmaal accepteren om dat het nooit bij één glaasje kan blijven (wazige ochtenden, verslapen dagen, apathische weken, doorlopende slapeloosheid en somberheid die bestreden moet met nog meer drinken), tegen de onzichtbare, sluipende en blijvend grote invloed op je hersens en geest – maar in de praktijk blijkt de beslissing om een tijdje niet te drinken een sociale hindernis van jewelste.
Wat, wil je nu naar een café? Ja maar, je drinkt toch niet? Je kunt toch niet de hele avond spa rood drinken? Maar hoe moet dat dan met eten? Ik kan toch niet in mijn eentje een fles wijn bestellen? En na het eten dan? Wat moeten we dan de rest van de avond doen? Anders kunnen we ook wel vroeg naar huis gaan?
Van niet-drinken word je moe, dus er moet een alternatief aan afleiding gezocht. De avond lijkt enkel nog te bestaan uit het doden van tijd tot een acceptabele bedtijd is bereikt. Naar de film, dan maar. Dat schiet tenminste op. Hoe moet je in een café hangen zonder drank? Met hasj? Speed? Wat een gedoe allemaal. Dan nog heeft de tijdelijk-gestopte een stuk minder problemen met de drooglegging dan zijn omgeving. Hoe komt dat toch?
“Je hebt de code verbroken”, analyseert de bevriende amateur-wijsgeer. Tja: je kunt nog zo gezellig zijn in nuchtere toestand, niemand gaat het écht accepteren. De saamhorigheid in het café, van ‘samen lekker stout’, samen naar een roes, verbonden in rebelsheid, tegen het verstand, tegen goede raad, fuck this and fuck that, het is de voorwaarde voor ontspanning. De niet-drinker is als een verlamde in een gezelschap van sprinters: de invalide zelf is onveranderd en wil uit alle macht schreeuwen: “Ik ben het! Er is niks aan de hand!”, maar zijn gezelschap valt stil door de confrontatie met het Lot.
En ik, ik weet het ook niet. Ben ik saaier? Ben ik minder grappig, misschien? Krijg je van alcohol scherpere associaties? Is het de overmoed van de roes die je ‘gezellig’ maakt? Wordt de avond wel amusant genoeg? Komt lef en charme alleen van drank? Kan ik zonder ook gevat zijn?

Wat is drankzucht? Wat is alcoholisme? Wanneer is een gewoonte geen gezellige gewoonte meer? Wat is mateloos en is dat nou zo erg? We halen voorbeelden aan van succesvolle mensen met een drankprobleem, voorbeelden van succesvolle mensen zonder drankprobleem, voorbeelden van mislukte mensen met een drankprobleem, voorbeelden van mislukte mensen zonder drankprobleem. En Sylvia Witteman dan? Reve? Anil Ramdas? Amy? Kurt Cobain? Whitney? Capote? Hemingway? De romantische keerzijde bestaat ook, wel degelijk: hulde voor de genieën en amateur-wijsgeren die hun creativiteit probleemloos naar grote hoogte voeren met een glas whisky in de hand.

Ja, het is overdreven, nee, een glas wijn op zijn tijd is heus niet zo erg, ja, het is alleen maar een probeersel voor een maandje of wat: nota bene niet eens op karakter, maar met hulp van medicijnen om de wilskracht te stutten. Verder niet. Niet om verstandig te zijn, niet om af te vallen, niet uit vermeende zwangerschap, en ook niet om ineens op te duiken in een sportschool, in een yogaklasje, in een nieuwbouwkeuken met ayurveda-thee, in een bodywarmer, in een diksapverslaving, in een Twingo, in een tweezitsbank, in georganiseerde gezelligheid, in comfort, in verantwoordelijkheid noch discipline. Hooguit alleen met mate. Nog twee maanden Pacific drinken, dan ben ik zo zuiver als een pasgeboren baby. Daarna is alles weer normaal. En dat zonder klysma.

To be normal, or not to be normal. is a post from Olgajournaal: Voor Al Uw Wijsbescheiden.

Hoogzomer was het en het middaguur juist aangebroken.
Ik lag wat uit te rusten languit op mijn bank,
het ene raamluik op een kier, het andere dichtgetrokken,
gefilterd licht, zoals soms wel in bossen hangt

of zoals hoort bij schemertijd, als Phoebus’ zon gaat kwijnen
of nacht al afscheid neemt en dag nog komen moet,
kortom, een licht dat lijkt te schijnen voor bedeesde meisjes,
wanneer hun aarzelende schaamte dekking zoekt.

Plots kwam Corinna binnen in een wolk van lichte kleren,
het haar sloot golvend om haar hals van parelmoer;
de koningin van Babylon, voortschrijdend naar het bruidsbed,
zo mooi. Zo mooi als Laïs, veelaanbeden hoer.

Ik rukte aan haar kleren die toch al niet veel verhulden.
Zij, zich verwerend, snoerde ze juist strakker aan,
maar ‘t was de afweer van een vrouw die niet wil triomferen
en zich met zelfverraad gemakkelijk laat verslaan.

Haar kleren vielen op de grond. Daar stond ze en mijn ogen
zagen haar weelde, de volmaakte lijn ervan;
haar schouders en haar armen, die ik zien mocht, die ik streelde,
haar tepels – wat een willig speelgoed in mijn hand!

Die strakgespannen buik onder haar stijf-omsnoerde borsten,
die heupen, wat een heupen! En haar meisjesbeen!
Maar moet ik alles noemen? Ik zag niets dat niet ontroerde
en trok haar naakt heel dicht tegen mijn naaktheid aan …

Wat volgt weet iedereen. Wij vielen uitgeput in slaap en
nu mag het vaak in ‘t middaguur hoogzomer slaan! 

(uit: Amores I, 5, vertaald door M. d’Hane-Scheltema; voor de liefhebber of nostalgievertaler hieronder het Latijnse origineel: )

Aestus erat, mediamque dies exegerat horam;

Adposui medio membra levanda toro.

Pars adaperta fuit, pars altera clausa fenestrae;

Quale fere silvae lumen habere solent,

Qualia sublucent fugiente crepuscula Phoebo,

Aut ubi nox abiit, nec tamen orta dies.

Illa verecundis lux est praebenda puellis,

Qua timidus latebras speret habere pudor.

Ecce, Corinna venit, tunica velata recincta,

Candida dividua colla tegente coma —

Qualiter in thalamos famosa Semiramis isse

Dicitur, et multis Lais amata viris.

Deripui tunicam — nec multum rara nocebat;

Pugnabat tunica sed tamen illa tegi.

Quae cum ita pugnaret, tamquam quae vincere nollet,

Victa est non aegre proditione sua.

Ut stetit ante oculos posito velamine nostros,

In toto nusquam corpore menda fuit.

Quos umeros, quales vidi tetigique lacertos!

Forma papillarum quam fuit apta premi!

Quam castigato planus sub pectore venter!

Quantum et quale latus! quam iuvenale femur!

Singula quid referam? nil non laudabile vidi

Et nudam pressi corpus ad usque meum.

Cetera quis nescit? lassi requievimus ambo.

Proveniant medii sic mihi saepe dies!

Ovidius’ Siësta is a post from Olgajournaal: Voor Al Uw Wijsbescheiden.

“Misschien moet ik er eens uit.”

“Gewoon, je stapt in de trein en dan stap je weer uit. Lekker een boek lezen in een hotel.”

“Ik wil een bad. Verder niks.”

“Een hotel met een bad, dan. Kijk, hier is een aanbieding. Jezus dat kost niks. Oh wacht. Het ontbijt is dertig euro. En het eerste café is tien kilometer verder.”

“En een eiland dan? Dat lijkt me leuk. Oh, het gaat wel regenen.”

“Dat hoort. Dan moet je met kaplaarzen afzien en daarna opdrogen bij een open haard. Of we gaan naar de Veluwe. Een hert vangen en opeten. In zo’n knus familiehotel.”

“Dat is ook dichterbij.”

“Mja, maar wel afgelegen, zo in die bossen.”

“Nou en?”

“Dan zitten er alleen van die bejaarde hotelgasten. Als je al geluk hebt.”

“Als er maar een bar is. En een bad.”

“Maar straks heb ik geen zin meer om naar jouw hoofd te kijken.”

“Iets met couleur locale.”

“Oh hee, dit dan. Het is een beetje duur. Maar wel aan zee. En bij het dorp.”

“En er is een bad.”

“En er is een begraafplaats.”

“Is het niet een beetje te dol? Zo ver?”

“De boottocht is wel echt. Dan ben je toch meer weg dan normaal.”

“De Veluwe is ook wel mooi.”

Eropuit is a post from Olgajournaal: Voor Al Uw Wijsbescheiden.

Valentijnsdag is a post from Olgajournaal: Voor Al Uw Wijsbescheiden.

Huisdier is a post from Olgajournaal: Voor Al Uw Wijsbescheiden.

Opera is a post from Olgajournaal: Voor Al Uw Wijsbescheiden.

Inhaken maar is a post from Olgajournaal: Voor Al Uw Wijsbescheiden.